काठमाडौँ । जीवन बीमक संघका अध्यक्ष प्रविण रमण पराजुलीले बीमा क्षेत्रको वर्तमान अवस्था, चुनौती र नीतिगत सुधारका पक्षमा आफ्ना धारणा राखेका छन् । उनले नेपालमा बीमाको पहुँचबारे चर्चा गर्दै हाल ४० देखि ४५ प्रतिशत पहुँच पुगेको भनिए पनि त्यसको वास्तविकता फरक रहेको औँल्याए ।
नेपाल आर्थिक पत्रकार सङ्घ (नाफिज) ले आज आयोजना गरेको ‘दलका घोषणापत्रमा आर्थिक एजेन्डा’ विषयक कार्यक्रममा बोल्दै उनले वैदेशिक रोजगार बीमा र लघुबीमा जस्ता अनिवार्य गरिएका क्षेत्रलाई हटाएर हेर्ने हो भने बीमाको वास्तविक पहुँच अझै पनि १७ देखि १८ प्रतिशतमा मात्रै सीमित रहेको उनले जनाए । यस क्षेत्रले तल्लो तहमा छरिएर रहेको पुँजीलाई संगठित क्षेत्रमा ल्याउने एउटा महत्त्वपूर्ण कडीको रूपमा काम गरिरहेको उनको भनाइ थियो ।
बीमा क्षेत्रले हालसम्म संगठित क्षेत्रमा १ खर्ब रुपियाँभन्दा बढीको लगानी पुर्‍याइसकेको र एउटै संस्थाले वार्षिक ५० अर्ब रुपियाँभन्दा बढी पुँजी संकलन गरिरहेको उनले जानकारी दिए । यति ठुलो पुँजी संकलन भइरहे पनि यसको सही परिचालनमा भने राज्यको नीति बाधक रहेको उनले दाबी गरे । राज्यले बीमा कम्पनीहरूलाई विभिन्न उत्पादक क्षेत्रमा लगानी गर्ने वातावरण र औजारहरू उपलब्ध नगराएका कारण ९० प्रतिशतभन्दा बढी पुँजी बैंकको निक्षेपमै राख्नुपर्ने बाध्यता रहेको उनले जनाए ।
राज्यले विशिष्ट वा हाइब्रिड खालका लगानीका औजारहरू ल्याइदिएको भए यो पुँजीले देशको उत्पादक क्षेत्र र आर्थिक विकासमा अझ ठुलो योगदान दिन सक्ने उनले उल्लेख गरे । अध्यक्ष पराजुलीले बीमा क्षेत्रमा विद्यमान कर प्रणालीको चर्को आलोचना समेत गरे ।
सरकारले बीमा क्षेत्रका लागि २५ प्रतिशत कर्पोरेट कर तोकेको भए पनि व्यावहारिक रूपमा यो निकै बढी रहेको उनले जनाए । बीमा कम्पनीहरूले आफ्ना बीमितलाई दिने बोनस र मृत्यु दाबी जस्ता भुक्तानीलाई राज्यले खर्चको रूपमा गणना नगरेका कारण बीमा कम्पनीहरूले ५० देखि ५५ प्रतिशतसम्म प्रभावकारी कर तिरिरहेको उनले स्पष्ट पारे ।
राजस्व घट्ने डरले राज्यले यसमा सुधार नगर्दा बीमाको प्रिमियम महँगो भइरहेको र यसले आम सर्वसाधारणमा बीमाको पहुँच पुर्‍याउन कठिन भएको उनले भने । अन्तर्राष्ट्रिय अभ्यास अनुरूप कर प्रणालीमा सुधार नगरेसम्म बीमा बजारको विस्तारले गति लिन नसक्ने उनको तर्क थियो ।
बीमा क्षेत्रको दीर्घकालीन स्थायित्वका लागि नीतिगत र संस्थागत सुधार आवश्यक रहेकोमा उनले जोड दिए । संकलित पुँजीको ५ देखि १० प्रतिशत हिस्सा क्षेत्रीय बजारमा लगानी गर्न पाउने गरी बाटो खुला गरिदिनुपर्ने माग उनले राखे । यसका साथै बीमा नियामक निकायलाई थप शक्तिशाली, स्वतन्त्र र व्यावसायिक बनाउनुपर्ने र स्थिर नीतिको निर्माण गरिनुपर्ने उनले जनाए ।
सुशासनका पक्षहरूलाई बलियो बनाउँदै लैजान सके बीमा क्षेत्रले राज्यको सामाजिक सुरक्षाको लक्ष्य पूरा गर्न र अनौपचारिक क्षेत्रको पुँजीलाई औपचारिक संयन्त्रमा ल्याउन अझ प्रभावकारी भूमिका खेल्ने उनले उल्लेख गरे । राज्यले बीमालाई केवल राजस्वको स्रोत मात्र नहेरी आर्थिक विकासको आधारस्तम्भका रूपमा बुझ्नुपर्नेमा उनले जोड दिए ।

काठमाडौं । नेशनल लाइफ इन्स्योरेन्स कम्पनीले आफ्ना १८५ जना अभिकर्ताहरूलाई पोखरास्थित होटल मेजेष्टिक लेक फ्रन्टमा बीमा क्षेत्रका चर्चित प्रशिक्षक काजिम रजाद्वारा एक दिने तालीम तथा प्रशिक्षण दिएको छ।
कम्पनीले जारी गरेको मासिक योजना मन्थन २०८२ मा तोकिएको व्यवसाय गरी छनौट भएका गण्डकी प्रदेशका सबै शाखा कार्यालयहरू र लुम्बिनी तथा बागमती प्रदेशका केही शाखा कार्यलयहरूमा आबद्ध रही कार्य गर्ने १८५ जना अभिकर्ताहरूलाई उक्त प्रशिक्षण तथा तालीम दिइएको हो। प्रशिक्षणको क्रममा रजाले एमडीआरटी, सिओटी र टिओटीको लक्ष्य प्राप्त गर्नका लागि विभिन्न उपायहरू अबलम्बन गरी फरक तरीकाले बजारमा प्रस्तुत हुने कलाको बारेमा प्रशिक्षण दिएका थिए।
कार्यक्रममा कम्पनीका उप–प्रमुख कार्यकरी अधिकृत स्मृती राज कंडेलले यस प्रकारको तालीमबाट अभिकर्ताहरूको मनोबल वृद्धि भई आफ्नो व्यावसायिक लक्ष्य हासिल गर्न मद्दत पुग्ने भएकोले कम्पनीले अभिकर्ताहरूलाई उत्कृष्ट तालीम दिने गरी प्रेरणा, प्रगति र पेशागत उत्कृष्टता भन्ने नारा सहित मासिक योजना मन्थन जारी गरिएको र यो योजनामा देशैभरबाट ७०० भन्दा बढी छनौट भएका सबै अभिकर्ताहरूलाई पायक पर्ने विभिन्न स्थानमा कार्यक्रम सञ्चालन गरिएको जनाईन। साथै उनले शाखा स्तरीय प्रथम द्वितीय र तृतीय हुन सफल अभिकर्ताहरूलाई मायाको चिनो प्रदान गरेकी थिइन्।
कार्यक्रममा एजेन्सी विभाग प्रमुख सुशिल प्रताप राणाले अभिकर्ताहरूले उक्त तालीमबाट सिकेको ज्ञानलाई व्यवहारमा उतारी प्रतिस्पर्धात्मक बजारमा आफूलाई अब्बल साबित गरेर देखाउनेमा आफूले आपेक्षा गरिएको जनाए। पोलिसी सर्भिसिङ विभाग प्रमुख सुस्मिता राणाले धन्यवाद ज्ञापन गरेकी थिइन्। उक्त कार्यक्रममा सहभागी अभिकर्ताहरूले यस प्रकारको तालीमबाट आफूहरूको मनोबल उच्च भएको हुँदा आगामी दिनहरूमा बीमा व्यवसायमा अझ प्रगति गर्ने प्रेरणा मिलेको र सम्मान प्राप्त गर्दा आफ्नो मेहनतको कदर भएको महसूस गरिएको जनाएका छन्।

काठमाडौं । रिलायबल नेपाल लाइफ इन्स्योरेन्स लिमिटेडले गत पुस २९ गते सम्पन्न नवौं वार्षिक साधारण सभाले पारित गरेको नगद लाभांश सम्बन्धित शेयरधनीलाई वितरण गरेको छ।
सो साधारण सभाले हाल कायम चुक्ता पूँजी ५ अर्ब १९ करोड ६८ लाख रुपैयाँको १२ प्रतिशत नगद लाभांश (कर सहित) वितरणको प्रस्ताव पारित गरेको थियो। लाभांश वितरण प्रयोजनार्थ पुस २१ गते बूक क्लोज गरिएकाले पुस २० गतेसम्म नेप्सेमा कायम शेयरधनीलाई नगद लाभांश वितरण गरेको हो।
सम्बन्धित शेयरको डिम्याट खातामा उल्लिखित बैंक खातामा पुस २९ गतेदेखि नै कनेक्ट आईपीएस मार्फत नगद लाभांश वितरण गरिएको कम्पनीले जानकारी दिएको छ। गत पुस २० गतेसम्म शेयर धितो राखेर कर्जा लिएका शेयरधनीको हकमा कर्जा लिएको संस्थाबाट एनओसी वा लोन सेटलमेन्ट लेटर प्राप्त भएपछि मात्रै बैंक खातामा पठाइने जनाएको छ।
साथै हालसम्म पनि डिम्याट खाता नखोलेका वा डिम्याट खातामा बैंक खाता अद्यावधिक नगरेका शेयरधनीलाई यथाशीघ्र गर्न पनि आग्रह गरेको छ। कम्पनीले विगतका वर्षहरूमा वितरण गरेको नगद लाभांश हालसम्म पनि केही शेयरधनीले नलिएको पनि जानकारी दिएको छ। कम्पनीले आव २०७९, ८० मा १६ प्रतिशत बोनस शेयर, २०८०, ८१ मा १२ प्रतिशत बोनस शेयर र २०८१, ८२ मा १२ प्रतिशत नगद लाभांश वितरण गरेको थियो।

काठमाडौं । माछापुच्छ्रे बैंकले चालु आर्थिक वर्षको दोस्रो त्रैमासको वित्तीय विवरण सार्वजनिक गरेको छ । बैंकले १ अर्बभन्दा बढी खुद नाफा गर्दै बैंक थप अब्बल बन्दै गरेको सन्देश दिने अपरिस्कृत वित्तीय विवरण निकालेको हो ।
बैंकले ६ महिनामा १ अर्ब १ करोड १२ लाख रुपैयाँ खुद नाफा गरेको छ । जुन गत आवको सोही अवधिको ८० करोड ७३ लाख रुपैयाँभन्दा २५.२५ प्रतिशत बढी हो ।
बैंकको खुद ब्याज आम्दानी गत आवको माघ मसान्तको २ अर्ब ८२ करोड ३७ लाख रुपैयाँबाट बढेर २ अर्ब ९४ करोड १० लाख रुपैयाँ कायम भएको छ । यसैगरी खुद फि एन्ड कमिसन आम्दानी ६७ करोड २१ लाखबाट बढेर ८२ करोड ८ लाख पुगेको छ । तर, बैंकले सम्भावित नोक्सानीका लागि ५७ करोड ४३ लाख रुपैयाँ प्रोभिजन गरेको छ जुन गत आवको २० करोड ४७ लाख रुपैयाँभन्दा धेरै हो । यसो हुँदा बैंकको कुल सञ्चालन आम्दानी ३ अर्ब ४५ करोड २७ लाख रुपैयाँ छ जुन गत आवको सोही अवधिको तुलनामा ४ करोड रुपैयाँ कम हो ।
यता बैंकको गैरसञ्चालन खर्च (कर्जा राइटअफ अर्थात् अपलेखन) १ करोड ७७ लाख रुपैयाँमात्र छ । गत आवको यही अवधिमा यस्तो खर्च ४७ करोड १३ लाख रुपैयाँ थियो । यही कारण अरु प्रकारका खर्च सामान्य बढेपनि बैंकले नाफा २० करोड रुपैयाँले बढाउन सकेको देखिन्छ ।
६ महिनाको अवधिमा बैंकले कुल कर्जा १३ अर्ब रुपैयाँले बढाएर १ खर्ब ५४ अर्ब ९५ लाख रुपैयाँ पुर्याएको छ । निक्षेप पनि २८ अर्बले विस्तार गरेर २ खर्ब ४ अर्ब ४ करोड ७२ लाख रुपैयाँ बनाएको छ ।
यसो त कुल कर्जामध्ये निष्क्रिय कर्जाको हिस्सा ४.५४ बाट ४.२५ प्रतिशतमा झारेको छ । यसैगरी खुद निष्क्रिय कर्जाको अनुपात १.४१ प्रतिशतमात्र छ ।
यो सबै उपलब्धिको नतीजा बैंकको नाफामा देखिएको हो ।
नाफा बढ्दा माछापुच्छ्रे बैंकको प्रतिसेयर आम्दानी १३.३६ बाट १६.७३ रुपैयाँ कायम भएको छ ।
माघ मसान्तको वित्तीय विवरणअनुसार बैंकको प्राथमिक पुँजीकोष अनुपात ८.८२ प्रतिशत, कुल पुँजीकोष अनुपात १२.१६ प्रतिशत, सीडी रेसियो ७७.९९ प्रतिशत, कर्जाको बेसरेट ५.४८ प्रतिशत, ब्याजदर स्प्रेड ३.८३ प्रतिशत र रिटर्न अन इक्विटी १०.५२ प्रतिशत छ ।
६ महिनामा बैंकले गरेको १ अर्ब १ करोड ११ लाख रुपैयाँ नाफामध्ये विभिन्न कोष र दायित्वका लागि छुट्याउँदा ४४ करोड १२ लाख रुपैयाँ सेयरधनीलाई वितरण गर्नसक्ने देखिन्छ । र माघ मसान्तसम्मको कुल सञ्चित नाफा ४३ करोड ६४ लाख रुपैयाँ छ ।
बैंकको प्रतिसेयर नेटवर्थ १६१.६० रुपैयाँ र पीई रेसियो रेसियो १३.६१ छ ।
चालु आर्थिक वर्षको ६ महिनामा माछापुच्छ्रे बैंकको वक्यौता ब्याज र गैरबैंकिङ सम्पत्ति केही बढेको देखिता पनि बैंकले विगतको सुस्ततालाई चिर्दै अब्बल वित्तीय पर्फमेन्स गर्ने खोजेको देखिन्छ । बैंकले नोक्सानी व्यवस्थाका लागि गत आवको भन्दा बढी रकम छुट्याउनु परेको थिएन पनि ६ महिनाको नाफा अझै नै बढी हुने अनुमान गर्न सकिन्छ ।